Αν νιώθεις ότι τα social media έχουν γίνει ένα ατελείωτο scroll μίσους, και passive-aggressive σχολίων, δεν είσαι τρελός. Αλλά ίσως δεν είναι και όλη η αλήθεια


Το καθημερινό scroll που σε κάνει να πιστεύεις ότι όλοι μισούνται

Ας το πάρουμε από την αρχή. Μπαίνεις για το καθημερινό σου  Instagram scroll, ανοίγεις το TikTok, χαζεύεις λίγο στο X (πρώην Twitter) και μέσα σε πέντε λεπτά έχεις δει τσακωμούς, ειρωνείες, rage comments και ανθρώπους που μοιάζουν να ξύπνησαν μόνο και μόνο για να είναι αγενείς.. Κάπου εκεί σχηματίζεται στο μυαλό σου η ιδέα ότι «όλοι είναι τοξικοί», ότι το ίντερνετ είναι γεμάτο κακούς χαρακτήρες και ότι η ευγένεια είναι πλέον σπάνιο easter egg. Μόνο που... μια πρόσφατη έρευνα έρχεται να χαλάσει αυτό το αφήγημα.

Το plot twist που χαλάει το αφήγημα

Σύμφωνα με μελέτη που ανέλυσε εκατομμύρια σχόλια σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, η πραγματική τοξικότητα δεν είναι τόσο διαδεδομένη όσο νομίζουμε. Οι περισσότεροι χρήστες όχι μόνο δεν συμμετέχουν σε επιθετικές ή υβριστικές συζητήσεις, αλλά παραμένουν είτε ουδέτεροι είτε απλά σιωπηλοί. Κι όμως, έχουμε όλοι την αίσθηση ότι η αρνητικότητα είναι παντού. Γιατί;

Ο εγκέφαλός σου λατρεύει το κακό νέο (δυστυχώς)

Η απάντηση βρίσκεται σε έναν συνδυασμό αλγορίθμων και ανθρώπινης ψυχολογίας. Από τη μία, οι πλατφόρμες προωθούν το περιεχόμενο που προκαλεί έντονα συναισθήματα. Θυμός, ειρωνεία, δράμα και σύγκρουση φέρνουν σχόλια, likes και shares. Το ήρεμο, λογικό ή απλώς βαρετό περιεχόμενο δεν κάνει engagement. Οπότε ο αλγόριθμος λέει «δώσε κι άλλο από αυτό που ανάβει φωτιές». Από την άλλη, ο εγκέφαλός μας έχει την κακή συνήθεια να θυμάται περισσότερο τα αρνητικά. Ένα καυστικό σχόλιο κολλάει στο μυαλό πολύ πιο εύκολα από δέκα φυσιολογικές αντιδράσεις.

Το αποτέλεσμα; Μια μικρή ομάδα χρηστών, που σχολιάζει μανιωδώς και συχνά επιθετικά, καταλαμβάνει δυσανάλογα μεγάλο χώρο στο feed μας. Τους βλέπουμε συνέχεια, τους ακούμε συνέχεια και καταλήγουμε να πιστεύουμε ότι εκπροσωπούν τη γενική εικόνα. Στην πραγματικότητα, όμως, είναι απλώς οι πιο θορυβώδεις. Είναι αυτοί που μιλάνε πιο δυνατά σε ένα δωμάτιο γεμάτο ανθρώπους που απλά συζητούν χαμηλόφωνα ή δεν μιλάνε καθόλου.

Μήπως ήρθε η ώρα να τους κάνουμε απλώς mute;

Αυτό δεν σημαίνει ότι η τοξικότητα δεν είναι πρόβλημα. Είναι. Επηρεάζει συζητήσεις, ψυχική υγεία και τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο. Αλλά έχει σημασία να καταλάβουμε ότι δεν προέρχεται από «όλους». Προέρχεται από λίγους που έχουν μάθει πώς να τραβάνε προσοχή και από πλατφόρμες που τους δίνουν μικρόφωνο γιατί αυτό συμφέρει.

Ίσως λοιπόν το ερώτημα δεν είναι γιατί οι άνθρωποι έγιναν τόσο τοξικοί, αλλά γιατί συνεχίζουμε να δίνουμε τόσο χώρο στους ίδιους και τους ίδιους. Γιατί κάνουμε scroll, σταματάμε, θυμώνουμε και ξανακάνουμε scroll στο ίδιο μοτίβο. Και ίσως η πιο ριζοσπαστική κίνηση που μπορούμε να κάνουμε online δεν είναι να απαντήσουμε, αλλά να αγνοήσουμε.

Γιατί τελικά, το ίντερνετ δεν είναι γεμάτο τοξικούς ανθρώπους. Είναι γεμάτο λίγους τοξικούς που απλώς ακούγονται σαν πολλοί. Και όσο τους κοιτάμε, τόσο πιο πολλοί μοιάζουν.