Μια ρεαλιστική ματιά στο πώς η μερική απασχόληση επηρεάζει την εμπειρία στο πανεπιστήμιο, την οικονομική επιβίωση και την ψυχική υγεία των φοιτητών.
Ας είμαστε ειλικρινείς. Πόσο «πρέπει» να μας νοιάζει μια part-time δουλειά, όταν ήδη παλεύουμε να κρατηθούμε όρθιοι ψυχικά και να βγάλουμε ένα πτυχίο χωρίς να διαλυθούμε στην πορεία;
Όταν η «Τράπεζα της Μαμάς και του Μπαμπά» δεν υπάρχει
Αν είσαι από τους τυχερούς που δεν χρειάζεται να δουλεύει παράλληλα, το κείμενο αυτό δεν σε αφορά ιδιαίτερα. Όχι επειδή δεν σε αφορά η πραγματικότητα των άλλων, αλλά επειδή δεν την κουβαλάς στο σώμα σου κάθε εβδομάδα.
Οι περισσότεροι φοιτητές, όμως, δεν έχουν μια ανεξάντλητη ροή χρημάτων στο background. Κάποιοι έχουν την περίφημη «Τράπεζα της Μαμάς και του Μπαμπά» και, ναι, όταν οι γονείς μπορούν και θέλουν να βοηθήσουν, αυτό είναι πολύτιμο.
Το θέμα είναι ότι δεν έχουν όλοι αυτή την επιλογή. Κι έτσι η part-time δουλειά δεν είναι μια μοναδική «εμπειρία», δεν είναι κάτι τόσο σημαντικό για το «βιογραφικό» σου. Είναι ο μοναδικός τρόπος να επιβιώσεις.
Το οικονομικό βάρος δεν είναι «ειδική περίπτωση»
Αν είχαμε τον χρόνο και την όρεξη να δούμε μερικά στατιστικά θα παρατηρούσαμε πως, περίπου το ένα τρίτο όσων εγκαταλείπουν το πανεπιστήμιο αναφέρουν τα οικονομικά ως βασικό λόγο αποχώρησης. Αυτό από μόνο του λέει πολλά. Δεν πρόκειται για μια σπάνια, ακραία κατάσταση αλλά σχεδόν τον κανόνα.
Θεωρητικά, όλοι έχουμε ίσα δικαιώματα στην απόκτηση πτυχίου. Πρακτικά, όμως, δεν έχουμε τις ίδιες ευκαιρίες να το αποκτήσουμε. Τα χρήματα δεν θα έπρεπε να μπαίνουν ανάμεσα σε κάποιον και στην εκπαίδευσή του, αλλά πολύ συχνά μπαίνουν και αυτό που κάνουμε είναι απλώς να αγνοούμε το γεγονός, σαν να μη συμβαίνει.
Το ταξικό χάσμα μέσα στο πρόγραμμα της εβδομάδας
Το 2023, άρθρο ειδησεογραφικού μέσου περιέγραφε ότι το ταξικό χάσμα στο πανεπιστήμιο γίνεται πιο «τοξικό», ειδικά γύρω από την part-time εργασία. Αν σου ακούγεται υπερβολικό, δοκίμασε να συγκρίνεις πρόγραμμά σου με κάποιον που δεν δουλεύει καθόλου.
Ο πιο εύποροι «περνάνε» πιο άνετα. Οι λιγότερο εύποροι πορεύονται σε κάθε εξάμηνο σαν να περπατούν σε ανηφόρα με σακίδιο γεμάτο πέτρες. Γίνεται γρήγορα δύσκολο να προλάβεις προετοιμασία μαθημάτων, εργασίες ή ακόμη και να παρακολουθείς κάθε διάλεξη, όταν ο/η εργοδότης/τριά σου θέλει υψηλή απόδοση, διαθεσιμότητα και...«flexibility».Τελικά έχουμε τις ίδιες 24 ώρες;
Η ψυχική υγεία δεν είναι υποσημείωση
Έρευνα πανεπιστημίου στο Ηνωμένο Βασίλειο έδειξε ότι τουλάχιστον το ένα τρίτο των φοιτητών εμφανίζουν ή επιδεινώνουν κατάθλιψη, άγχος ή στρες όταν συνδυάζουν εργασία με σπουδές πλήρους φοίτησης.
Συχνά λοιπόν αναρωτιέμαι...πώς ακριβώς περιμένουμε να αποδώσει κάποιος «στο μέγιστο δυνατό», όταν ήδη υπολειτουργεί; Η ψυχική υγεία δεν προσθέτει απλώς μια διάσταση στο παρόν θέμα αλλά γίνεται το φίλτρο μέσα από το οποίο περνάνε όλα όσα μας διάβασμα, ύπνος, κοινωνική ζωή, αντοχές.
Burnout, φοιτητική ζωή και...μετά τι;
Όποιος έχει part-time δουλειά το ξέρει: είσαι συχνά ένα βήμα πριν το burnout. Μπορείς τελικά να ζήσεις τη «φοιτητική ζωή» όταν εσύ σχολάς, κι οι άλλοι βγαίνουν;
Όταν ο πενιχρός μισθός με το ζόρι καλύπτει το νοίκι, δεν περισσεύει χώρος για γυμναστήρια, εξόδους ή «δικαίωμα στην ξεκούραση». Η ισορροπία γίνεται λέξη-βιτρίνα.
Και για όσους βασίζονται αποκλειστικά στην part-time δουλειά, χωρίς οικονομική βοήθεια, η «πανεπιστημιακή εμπειρία» μοιάζει συχνά με πάρτι στο οποίο απλώς δεν μπορείς να πας. Όχι επειδή δεν θέλεις. Επειδή απλά...δεν γίνεται.
Η απόλαυση των 20s μετατίθεται για μετά το πτυχίο. Μόνο που το «αργότερα» όλο απομακρύνεται.
Και ας μην ανοίξουμε καν το άλλο κεφάλαιο του πόσο δύσκολο είναι να βρεις part-time δουλειά που να βγαίνει με το πρόγραμμα, να είναι αξιοπρεπής, να πληρώνει στην ώρα της και να μην απαιτεί να είσαι διαθέσιμος/η σαν να έχεις… μηδενικές σπουδές.
Αν το ζεις, το ξέρεις ήδη. Αν δεν το ζεις, ίσως αξίζει να αναρωτηθείς: πόσο «δίκαιο» είναι ένα πανεπιστήμιο που προϋποθέτει ότι κάποιος άλλος πληρώνει για να μπορείς να σπουδάζεις;
